•          SSGSSK da  emeklilik ve genel saÄŸlık sigortası sistemleri ile iÅŸverenlerin iÅŸyerlerine ve primlere iliÅŸkin yükümlülükleri, sorumlulukları, sigortalıları, iÅŸverenleri, üçüncü kiÅŸileri ilgilendiren ortak  hükümleri ve sigortalılar ile iÅŸyerlerinin bu kanuna intibaklarını düzenleyen geçici hükümleri ayrı bölümler halinde düzenlenmiÅŸtir.

•          Emeklilik sisteminde kısa vadeli (iÅŸ kazaları ve meslek hastalığı, hastalık, analık sigortaları) ile  uzun vadeli ( malullük, yaÅŸlılık, ölüm sigortaları) sigorta kolları ve bu kollardan sigortalılara sunulacak yardımlar, bu yardımları hakketme ÅŸartları, iÅŸverenlerin yükümlülükleri ile sorumlulukları belirlenmiÅŸtir.

•          Genel saÄŸlık sigortası sisteminde bu kapsama girecek sigortalılar ile bakmakla yükümlü oldukları aile fertleri ve bunlara verilecek saÄŸlık yardımlarının miktarı, süresi, yardımları hakketme ÅŸartları ve iÅŸverenlerin genel saÄŸlık sigortasına iliÅŸkin yükümlülükleri ile sorumlulukları  düzenlemiÅŸtir.

•          (Sosyal Sigortalar Kanunda sigortalılara verilecek saÄŸlık yardımlarını ve bu yardımları hakketme ÅŸartları iÅŸ kazaları ve meslek hastalığı, hastalık, analık sigortaları içinde belirlenmiÅŸtir.)

•          Kısa vadeli sigorta kolları

            Ä°ÅŸ kazaları ve meslek hastalığı

            Hastalık

            Analık

•          Uzun vadeli sigorta kolları

            Malullük

            YaÅŸlılık

            Ölüm

Sosyal Sigortalar Kanununa göre:

•          Ä°ÅŸ kazası aÅŸağıdaki hal ve durumlardan birinde meydana gelen ve sigortalıyı  hemen veya sonradan bedence veya ruhça arızaya uÄŸratan olaydır.

•          Sigortalının iÅŸyerinde bulunduÄŸu sırada,

•          Ä°ÅŸveren tarafından yürütülmekte olan iÅŸ dolayısıyla,

•          Sigortalının, iÅŸveren tarafından görev ile baÅŸka bir yere gönderilmesi yüzünden asıl iÅŸini yapmaksızın geçen zamanlarda,

•          Emzikli kadın sigortalının çocuÄŸuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,

•          Sigortalıların, iÅŸverence saÄŸlanan bir taşıtla iÅŸin yapıldığı yere toplu olarak götürülüp getirilmeleri sırasında,       

SSGSSK göre:

•          Ä°ÅŸ kazası aÅŸağıdaki hal ve durumlarda meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uÄŸratan olaydır.

•          Sigortalının iÅŸyerinde bulunduÄŸu sırada,

•          Ä°ÅŸveren tarafından yürütülmekte olan iÅŸ nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduÄŸu iÅŸ nedeniyle,

•          Bir iÅŸverene baÄŸlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak iÅŸyeri dışında baÅŸka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl iÅŸini yapmaksızın geçen zamanlarda,

•          Hizmet akdi ile çalışan ( 4/a )  kadın sigortalının, iÅŸ mevzuatı gereÄŸince çocuÄŸuna süt vermek için ayrılan zamanlarda

•          Sigortalıların, iÅŸverence saÄŸlanan bir taşıtla iÅŸin yapıldığı yere gidiÄŸ geliÅŸi sırasında,

Sosyal Sigortalar Kanununa göre:

•          Meslek hastalığı, sigortalının çalıştırıldığı için niteliÄŸine göre tekrarlanan bir sebeple veya iÅŸin yürütüm ÅŸartları yüzünden uÄŸradığı geçici veya sürekli hastalık, sakatlık veya ruhi arıza halleridir.

•          Meslek hastalığı halinde, bu Kanunda yazılı yardımlardan yararlanmak için, sigortalının çalıştığı iÅŸte veya iÅŸyerinde meslek hastalığına tutulduÄŸunun ilgili Sosyal Sigortalar Kurumu meslek hastalıkları hastanesince düzenlenecek usulüne uygun saÄŸlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbi belgelerle tespit edilmesi gereklidir.       

SSGSSK göre:

•          Meslek hastalığı, sigortalının çalıştığı veya yaptığı iÅŸin niteliÄŸinden dolayı tekrarlanan bir sebeple veya iÅŸin yürütüm ÅŸartları yüzünden uÄŸradığı geçici veya sürekli hastalık, bedensel veya ruhsal özürlülük halleridir.

•          Sigortalının çalıştığı iÅŸten dolayı meslek hastalığına tutulduÄŸunun;

-          Kurumca yetkilendirilen saÄŸlık hizmet sunucuları tarafından usûlüne uygun olarak düzenlenen saÄŸlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgelerin incelenmesi,

-          Kurumca gerekli görüldüğü hallerde, iÅŸyerindeki çalışma ÅŸartlarını ve buna baÄŸlı tıbbi sonuçlarını ortaya koyan denetim raporları ve gerekli diÄŸer belgelerin incelenmesi, sonucu Kurum SaÄŸlık Kurulu tarafından tespit edilmesi zorunludur.

Sosyal Sigortalar Kanununa göre;

•          Ä°ÅŸ Kazası

•          Ä°ÅŸveren, iÅŸ kazasını, o yer yetkili zabıtasına derhal ve Kuruma da en geç kazadan sonraki iki gün içinde yazı ile bildirmekle yükümlüdür.

•          Bu bildirme örneÄŸi Kurumca hazırlanan haber verme kağıtları doldurulup verilerek yapılır.

            Meslek hastalığı

•          Ä°ÅŸveren, bir sigortalının meslek hastalığına tutulduÄŸunu öğrenirse veya durum kendisine bildirilirse bunu, örneÄŸi Kurumca hazırlanan haber verme kağıdı ile ve öğrendiÄŸi günden baÅŸlayarak iki gün içinde Kuruma bildirmekle yükümlüdür.   

SSGSSK göre:

•          Ä°ÅŸ kazasının hizmet akdi ile çalıştırılan  sigortalılar bakımından bunları çalıştıran iÅŸveren tarafından, o yer yetkili kolluk kuvvetlerine derhal ve Kuruma da en geç kazadan sonraki üç iÅŸgünü içinde,

•          Nam ve hesabına bağımsız çalışan sigortalı bakımından kendisi tarafından, bir ayı geçmemek ÅŸartıyla rahatsızlığının bildirim yapmaya engel olmadığı günden sonra üç iÅŸgünü içinde,

•          Hizmet akdi ile çalışan sigortalılar bakımından belirtilen süre, iÅŸ kazasının iÅŸverenin kontrolü dışındaki yerlerde meydana gelmesi halinde, iÅŸ kazasının öğrenildiÄŸi tarihten itibaren baÅŸlar.

•          Ä°ÅŸ kazası ve meslek hastalığı bildirgesi ile doÄŸrudan ya da taahhütlü posta ile Kuruma bildirilmesi zorunludur.

            Meslek hastalığının

•          Hizmet akdi ile çalışanlar ile kamu görevlisi sigortalılar bakımından, sigortalının meslek hastalığına tutulduÄŸunu öğrenen veya bu durum kendisine bildirilen iÅŸveren tarafından,

•          Nam ve hesabına çalışan sigortalı bakımından ise kendisi tarafından, bu durumun öğrenildiÄŸi günden baÅŸlayarak üç iÅŸgünü içinde, iÅŸ kazası ve meslek hastalığı bildirgesi ile Kuruma bildirilmesi zorunludur.

Sosyal Sigortalar Kanununa göre:

            Ä°ÅŸverenin bildirim yükümlülüğü

•          Ä°ÅŸveren, kasden ve ağır ihmali neticesi iÅŸ kazasını ve meslek hastalığını Kuruma zamanında bildirmemesinden veya haber verme kağıdında yazılı bilginin eksik veya yanlış olmasından doÄŸan ve ileride doÄŸacak olan Kurum zararlarından sorumludur.

•          Yasal süre içinde Kuruma bildirilmeyen iÅŸ kazası dolayısıyla, bildirme tarihine kadar iÅŸveren tarafından yapılmış olan harcamalar kurumca ödenmez.

            Ä°ÅŸverenin sorumluluÄŸu

•          ışveren, iÅŸ kazasına uÄŸrayan sigortalıya, Kurumca iÅŸe elkonuncaya kadar, saÄŸlık durumunun gerektirdiÄŸi saÄŸlık yardımlarını yapmakla yükümlüdür. Bu amaçla yapılan ve belgelere dayanan masraflarla yol paraları Kurum tarafından iÅŸverene ödenir.

•          Yukarıda belirtilen yükümlerin yerine getirilmesindeki savsama ve gecikmeden dolayı, sigortalının tedavi süresinin uzamasına, malül kalmasına veya malullük derecesinin artmasına sebep olan iÅŸveren, Kurumun bu yüzden uÄŸrayacağı her türlü zararı ödemekle yükümlüdür.

SSGSSK göre:

•          ış kazasında bildirim yükümünü yerine getirmeyen iÅŸverene uygulanacak yaptırım yürürlükten kaldırılmıştır.

•          kazazede sigortalıya derhal müdahale sorumluluÄŸu genel saÄŸlık sigortasında düzenlenmiÅŸtir.

•          Kuruma bildirilen olayın iÅŸ kazası sayılıp sayılmayacağı hakkında bir karara varılabilmesi için gerektiÄŸinde, Kurumun denetim ve kontrol ile yetkilendirilen memurları tarafından veya Bakanlık iÅŸ müfettiÅŸleri vasıtasıyla soruÅŸturma yapılabilir. Bu soruÅŸturma sonunda yazılı olarak bildirilen hususların gerçeÄŸe uymadığı ve olayın iÅŸ kazası olmadığı anlaşılırsa, Kurumca bu olay için yersiz olarak yapılmış bulunan ödemeler, ödemenin yapıldığı tarihten itibaren gerçeÄŸe aykırı bildirimde bulunanlardan tahsil edilir.

Meslek hastalığı:

•          Bildirim yükümlülüğü yerine getirmeyen veya yazılı olarak bildirilen hususları kasten eksik ya da yanlış bildiren iÅŸverene veya nam ve hesabına bağımsız çalışan  sigortalıya, Kurumca bu durum için yapılmış bulunan masraflar ile ödenmiÅŸse geçici iÅŸ göremezlik ödenekleri rücû edilir.

•          Meslek hastalığı ile ilgili bildirimler üzerine gerekli soruÅŸturmalar, Kurumun denetim ve kontrol ile yetkilendirilen memurları tarafından veya Bakanlık iÅŸ müfettiÅŸleri vasıtasıyla yaptırılabilir.

Sosyal Sigortalar Kanununa göre:

İş kazaları ile meslek hastalıkları halinde sağlanan yardımlar şunlardır;

A)        SaÄŸlık yardımı yapılması,

B)        Geçici iÅŸ göremezlik süresince günlük ödenek verilmesi,

C)        Sürekli iÅŸ göremezlik hallerinde gelir verilmesi,

D)        Protez araç ve gereçlerinin saÄŸlanması, takılması, onarılması ve yenilenmesi,

E)        (A) ve (D) fıkralarında yazılı yardımlar için sigortalının baÅŸka yere gönderilmesi,

F)        Ä°ÅŸ kazası veya meslek hastalığı dolayısiyle bedeni veya ruhi bir arızaya uÄŸrayanlardan, yurt içinde tedavisi kabil olmayıp, ancak yabancı bir ülkede kısmen veya tamamen tedavisi mümkün görülen ve mesleÄŸinde uÄŸradığı iÅŸ göremezlik derecesinin azalabileceÄŸi Kurum saÄŸlık tesisleri saÄŸlık kurulu raporu ile tespit edilen sigortalının ve bu raporda belirtilmiÅŸse, beraber gidecek kimselerin yabancı ülkelere gidip gelme yol paraları ile o yerdeki kalış ve tedavi masraflarının ödenmesi, (SaÄŸlık Kurulunca verilen rapora Kurum veya sigortalı itiraz ederse, bu husus Sosyal Sigorta Yüksek SaÄŸlık Kurulunca karara baÄŸlanır).

G) Cenaze masrafı karşılığı verilmesi,

H) Sigortalının ölümünde hak sahiplerine gelir baÄŸlanması, 

(Evlenme yardımı ayrı maddede düzenlenmiştir.)

SSGSSK göre:

ış kazası veya meslek hastalığı sigortasından sağlanan haklar şunlardır:

a)         Sigortalıya, geçici iÅŸ göremezlik süresince günlük geçici iÅŸ göremezlik ödeneÄŸi verilmesi.

b)         Sigortalıya sürekli iÅŸ göremezlik geliri baÄŸlanması.

c)         Ä°ÅŸ kazası veya meslek hastalığı sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine, gelir baÄŸlanması.

d)         Gelir baÄŸlanmış olan kız çocuklarına evlenme ödeneÄŸi verilmesi.

e)         Ä°ÅŸ kazası ve meslek hastalığı sonucu ölen sigortalı için cenaze ödeneÄŸi verilmesi.

Mevcut mevzuata göre;

Emekli aylığını hak etmek için 31.12.1999 tarihinden önce sigortalı olanlar kademeli olarak yaÅŸ ve prim gün sayısı ÅŸartına tabii tutulurken, 1.1.2000’den sonra sigortalı olanların kadın için 58; erkek için 60 yaşını tamamlamaları, 7000 gün prim ödemiÅŸ olmaları öngörülmektedir. Kısmı aylıkta aranan prim gün sayısı süresi ise 4 500 gündür.

SSGSSK'nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

Emekli aylığını hak etmek için kademeli de olsa  kadın ve erkekte yaÅŸ 65’e, prim ödeme gün sayısı   tam aylıkta 7200’e kısmi aylıkta 5400’e yükseltilmiÅŸtir.

YaÅŸ ve Prim gün sayısı ilk defa bu kanun yürürlüğe girdikten sonra sigortalı olanları  kapsayacaktır.

 Prim gün sayısı tam aylıkta kanunun yürürlüşe girdiÄŸi  tarihten itibaren gecerli olaçaktır. Kısmi aylıkta ise 30.4.2008- 31.12.2008 tarihleri arasında sigortalı olanların 4600 gün, 01.01.2009 tarihinden sonra sigoralı olanlarınise her takvim yılı başından 4600 güne 100 gün eklenmek suretiyle 5400 günü geçmemek üzere prim ödemiÅŸ olmaları gerekmektedir.

Ancak prim gün sayısını doldurduğu halde, emeklilik yaşını doldurmadığı için emekli aylığına hak kazanamayan sigortalıların, prim gün sayılarını tamamladıkları yılda geçerli olan yaşta emekli olmalarına imkan sağlanmıştır.

Mevcut mevzuata göre;

•          Sakatlığı  nedeniyle vergi indiriminden yararlanmaya hak kazanmış durumda olan sigortalılardan;

•          Gelir Vergisi Kanunu  uyarınca, I. derece sakatlığı olanlar yaÅŸları ne olursa olsun en az 15 yıldan beri sigortalı bulunmak ve en az 3600 gün malullük,  yaÅŸlılık  ve ölüm sigortalar primi ödemiÅŸ olmak,

•          II. derece sakatlığı olanlar yaÅŸları ne olursa olsun en az 18 yıldan beri sigortalı olmak ve en az 4000 gün malullük, yaÅŸlılık ve ölüm sigortalar primi ödemiÅŸ olmak,

•          III derece sakatlığı olanlar yaÅŸları ne olursa olsun en az 20 yıldan beri sigortalı olmak ve en az 4400 gün malullük, yaÅŸlılık ve ölüm sigortalar primi ödemiÅŸ olmak,

şartları ile yaşlılık aylığına hak kazanırlar.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

İşe girmeden önce maluliyet derecesinde hastalığı veya özürlüleri olanların emekli olabilmeleri için;

15 yıldan beri sigortalı olmaları, bu kanunun yürürlük tarihi ile 31.12.2008 tarihine kadar sigortalı olanların 3700 gün,

 01.01.2009 tarihinden sonra sigortalı olanların ise 3960 gün prim ödemiÅŸ olmaları gerekmektedir.

Özürlülerin emekli olabilmeleri için;

*Kurum sağlık kurullarınca çalışma gücünün %50 ila %59 arasında kaybetmiş olduğu tespit edilenlerin 16 yıllık sigortalılık sürelerini tamamlamaları, bu kanunun yürürlüğe girdiği tarih ile 31.12.2008 tarihi arasında sigortalı olaçakların 3700 gün,

01.01.2009 tarihinden itibaren sigortalı olaçakların ise her takvim yılı başında  3700 güne 100 gün eklenerek 4320 günnü gecmemek üzere  prim ödemiÅŸ olmaları gerekmektedir.

*Kurum sağlık kurullarınca çalışma gücünü %40 ila %49 arasında kaybetmiş olanlardan bu kanunu yürürlük tarihi ile 31.12.2008 tarihine kadar sigortalı olanların, 18 yıllık sigortalılık sürelerini tamamlamaları ve 4100 gün,

01.01.2009 tarihinden sonra sigortalı olanların ise 4100 güne her takvim yılı başından itibaren 100 gün eklenerek 4680 günü gecmemek üzere prim ödemiş olmaları gerekmektedir.

Bakıma muhtaç özürlü çocuğu olan kadın sigortalıların

-Bakıma muhtaç özürlü çocuÄŸu bulunan sigortalı kadının bu kanunun yürürlük tarihinden sonraki pirim gün sayılarının 1/4’ü prim gün sayısı toplamına ilave edilmesi yaşından düşülmesi ön görülmüştür.

Mevcut Mevzuata göre;

Malullük ve ölüm aylığını hak etmek için 5 yıllık sigortalılık süresini  doldurmak 900 gün prim ödemiÅŸ olmak ÅŸartı aranmaktadır.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

Halen çalışmakta olanları da kapsayacak ÅŸekilde -malullük aylığını hakketmek için 10 yıllık sigortalılık süresinin tamlanmış  ve 1800 gün prim ödenmiÅŸ olması,

-Bakıma muhtaç olan malüllerde ise sigortalılık süresine bakılmaksızın 1800 gün prim ödenmiş olması,

-ölüm aylığını hak etmek için ise 5 yıllık sigortalılık süresinin tamamlanmış ve 900 gün prim ödenmiş olması,

ön görülmüştür.

Ancak ölüm aylığını hakketmek  için ön görülen 900 günlük prim gün sayısını tamamlamada borclanma yapılmayacaktır.

Mevcut mevzuata göre;

basın mensupları, basın mesleğinde çalışanlar, deniz üstünde çalışan gemi adamları, uçuş personeli, kaynakçılar, şeker sanayinde çalışanlar, dağıtıcılar gibi sigortalılara her 360 gün prim gün sayıları için 90 gün fiili hizmet süresi ilave edilmesi öngörülmektedir.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

yukarda  belirtilen sigortalıların bu hakları ortadan kaldırılmıştır.

Yapılan düzenlemede fiili hizmet zammından yararlanmak içn

1-Ağır ve Tehlikeli işler Yönetmeliği eki 1 sayılı cetvelde yer alan

2-18 yaşından küçük işçiler ile kadın işçilerin çalıştırılması yasak olan

3-Günlük Mesai Yönetmelişi gereği günde 7,5 saaten az çalışılan

4- İşlerin risk guruplarını belirleyen ÇSGB tarafından yayımlanan Tebliğin 5 inci risk gurubunda yer alan

işlerde fiilen çalışma esas alınmıştır.

Sigortalılar        ilave edilecek süre

Türk Silahlı Kuvvetlerinde        8 yıl

Emniyet ve Polis MesleÄŸinde    8 yıl

Milli ıstihbarat TeÅŸkilatında       8 yıl

DiÄŸer Sigortalılar          5 yıl

Maden yer altında çalışanlar     Hak kazandıkları sürenin tamamı

* Prim gün sayısına eklenen sürelerin yarısı 3 yılı geçmemek üzere yaş haddinden indirilir.

*Maden yer altı işlerinde çalışan sigortalılara bu süre uygulanmaz

* Fiili hizmet zammı süresinden yararlanmak için ölüm ve maluliyet halleri hariç

-Maden yer altında çalışanların en az 1800 gün,

-Diğer sigortalıların 3600 gün belirtilen işyerlerinde ve işlerde çalışmaları gerekir.

Mevcut mevzuata göre ;

*Askerlikte yedek subay öğrenci ve er olarak gecen süreler,

*grev ve lokavta gecen süreler (grev ve lokavtın sona ermesinden itibaren 6 ay içinde baş vurulması halinde),

Borcun tebliğ tarihinden itibaren 6 ay içinde ödenerek borçlanılır. Oran %20 dir.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren kanunla;

*ÇocuÄŸun yaÅŸaması ve  çalışmaması ÅŸartıyla, kadın sigortalılara verilen ücretsiz doÄŸum ve analık izin sürelerinin doÄŸum tarihinden itibaren gecen  en çok iki yıllık  süreyi (en çok iki defa),

*er veya erbaş olarak silah altında Ya da yedek subay okulunda gecen süreleri,

*Sigortalı iken her hangi bir suçtan tutuklanılan ya da göz altına alınıp bu suçlardan berat edenlerin tutukluluk veya göz altında gecen süreleri,

*grev ve lokavta gecen süreler ile kurumca kabul edilen sektörel veya genel ekonomik kriz nedeniyle her yıl için 3 ayı geçmemek üzere ücretsiz izinli sayılan süreleri,

borçlanma imkanı sağlanmıştır.

-Borçlanma tutarı prime esas kazancın alt ve üst sınırları arasında tercih edilecek kazancın %32 sidir.

Tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerekir.

-Mevcut mevzuata göre ;

 Emekli aylıklarının hesaplanmasında geçmiÅŸ yıllara iliÅŸkin kazançlar güncellenirken önceki yılda tüketici endeksindeki deÄŸiÅŸim oranının yüzde 100’ü ile geliÅŸme hızının yüzde 100’ü ayrı ayrı dikkate alınıyordu.

Aylık baÄŸlama oranı ise ilk 10 yıllık prim gün sayısının her 360 günü    için %3,5, sonraki 5 yıl için %2, sonraki yıllar için ise %1,5 olarak hesaplanıyordu. Buna göre 7200 gün prim ödenmiÅŸ süre için aylık baÄŸlama oranı %55 olmaktadır.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

 Güncelleme katsayısının, önceki yılda gerçekleÅŸen tüketici endeksindeki deÄŸiÅŸim oranının tamamı ile yıllık geliÅŸme hızının  %30’unun toplamına bir puan ilave edilerek hesaplanması öngörülmüştür.

 Aylık baÄŸlama oranı ise, ilk defa bu kanunun yürürlüğe girmesinden sonra iÅŸe baÅŸlayacak sigortalıların  her 360 günlük prim gün sayısı için  % 2 olarak hesaplanması ön görülmüştür.  Böylece bu kanunu yürürlüğe girmesinden sonra ilk defa sigortalı olaçakların, 7200 gün için aylık baÄŸlama oranları %40’a  düşecektir.

Ancak halen sigortalı olarak çalışanların ilk 10 yıllık prim gün sayılarının dolmasına kadar, bu kanunun yürürlük tarihinden sonraki süreler içinde aylık bağlama oranları her 360 gün için %3 olacaktır.

-Mevcut mevzuat göre;

*31.12.1999 tarihinden önce sigortalı olanlara bağlanacak malüllük, yaşlılık ve ölü aylığı tutarı, gösterge tablosundaki en düşük göstergenin kat sayı ile çarpımının %70 nin, aylık bağlama yılındaki güncellenmiş değerinin altında olamaz.

*BaÄŸlanacak ölüm aylığı, hak sahibi  bir kiÅŸi ise hesaplanan alt sınır aylığını %80 ninden, hak sahibi iki kiÅŸi ise %90 nından az olamaz.

*ış kazası ve meslek hastalığı sonucu %25 ve daha yukarı oranlarda sakat kalanlara bağlanacak gelir ise prime esas kazançın alt sınırının %70 inden az olamaz

*Ä°lk defa 01.01.2000 tarihinden itibaren  sigortalı olanlara baÄŸlanacak malüllük, yaÅŸlılık ve ölüm aylığının miktarı ise prime esas kazançın alt sınırının %35 inden az olamaz. 

*İş kazası ve meslek hastalığı sonucu muhtac derecede tam iş göremez duruma düşen sigortalıya bağlanacak gelirin oranı SSGSSK ile %100 olarak kabul edilmişti.

SSGSSK nunu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

BaÄŸlanacak malullük, yaÅŸlılık ve ölüm aylığı miktarlarının, sigortalının bekar olması halinde prime esas kazancın alt sınırının %35'inden, sigortalının bakmakla yükümlü olduÄŸu eÅŸi ve çocuÄŸu varsa, %40’ından az olmaması  ön görülmüştür.

Ölen sigortalının hak sahiblerine baÄŸlanacak gelir ve aylıkların tutarının ise hak sahibinin  bir kiÅŸi olması halinde, bekar  sigortalı için hesaplanan aylığın  %80’inden, hak sahibinin  iki kiÅŸi olması halinde  %90’ından az olmaması ön görülmüştür.

Ä°ÅŸ kazası ve meslek hastalığı sonucu %25 ve daha yukarı oranda sakat kalan işçilere baÄŸlanacak gelirde ise alt sınır ön görülmemiÅŸtir. Muhtaç derecede  tam iÅŸ göremez duruma düşen sigortalıya baÄŸlanacak gelirin oranı %85 olarak kabul edilmiÅŸtir.

Halen çalışmakta olan tüm sigortalılarıda kapsayaçak ÅŸekilde, iÅŸ kazası ve meslek hastalığı nedeniyle yüzde 25 ve daha yukarı oranında sakat kalan işçilere baÄŸlanan gelirlere uygulanmakta olan alt sınır kalkacak, aylıklara ise sigortalının bekar olması halinde  asgari ücretin %35’i, evli veya çocuklu olması halinde %40 oranında alt sınır aylığı uygulanaçaktır.

Böylece Kanunun yürürlüğe gireçeği tarihten itibaren iş kazası veya meslek hastalığı sonucu sakat kalan işçiye sakatlığı oranında sürekli iş göremezlik geliri ödenecektir.

(örneÄŸin 1000 lira aylık kazancı olan bir sigortalının iÅŸ kazası sonucu yüzde 25 oranında sakat kalması halinde bugünkü mevzuata ve rakamlara göre kendisine baÄŸlanacak gelir 420 YTL iken, Kanunun yürürlüğe girdiÄŸi gün iÅŸ kazası geçirip %25 oranında sakat kalan  aynı kazançlı sigortalıya baÄŸlanacak gelir 175 YTL’ olaçaktır. Aylık kazancı asgari üçret olanlarda ise bu miktar 106 YTL ye düşecektir.)

 Bugünkü prime esas kazanç üzerinden malullük, yaÅŸlılık ve ölüm Aylıklarına uygulanaçak alt sınır ise sigortalının bekar olması durumunda 213 YTL, evli yada çocuklu olması durumunda 244 YTL olacaktır.

EMEKLÄ° AYLI⁄INI HAKKETMÄ°Åž OLAN SÄ°GORTALILARIN

DURUMU

SSGSSK ile emeklilik sisteminde  yapılan düzenlemenin amacı emekli aylıklarını hakketmeyi zorlaÅŸtırmak ve aylıkların  daha düşük hesaplanmasını saÄŸlamaktır.

Ancak halen sigortalı olanların  emeklilik taleplerinde,  Kanunun yürürlük tarihi itibariyle mevcut mevzuat hükümlerine göre, toplam prim gün sayıları üzerinden aylık hesaplanacağından, emekli aylığını hakketmiÅŸ olanların aylıklarında düşme olmayacaktır.

Emekli aylığını hakketmiş olanlardan emekli olmayıp ileri yıllarda emekli olacaklara bağlanacak aylık bugün için emekli olanlara bağlanmış olan aylık miktardan yüksek olacaktır.

Halen çalışmakta olan sigortalılardan, 31.12.1999 tarihinden önce sigortalı olanlar için toplam prim gün sayıları üzerinden,  kat sayı ve gösterge sistemine , 4447 sayılı Kanuna, çalışmaya devam etmeleri halinde yeni kanuna (SSGSSK) tabi olmak üzere üç  ayrı mevzuatla aylık hesaplanacak, bu sürelerde geçen prim gün sayılarına orantılı kısımlarının toplamı emekli aylıklarını oluÅŸturacaktır.

01.01.2000 tarihinden sonra ilk defa sigortalı olanlar için ise  447 sayılı ve yeni kanuna (SSGSSK) göre toplam  prim gün sayıları üzerinden ayrı ayrı aylıkları  hesaplanacaktır.

 EmekliliÄŸini ileri yıllarda hakkedecek sigortalıların,  emeklili aylığını hakketmeleri için gereken süreye göre aylıklarında düşme olacaktır.

ÖLÃœM AYLI⁄INDA HAK SAHÄ°PLİĞİ

Mevcut mevzuata göre;

-Dul eÅŸ,

-18 yaşını doldurmamış çocuklar, 18 yaşının doldurmuş olmakla beraber orta öğrenimde 20, yüksek öğrenimde 25 yaşını doldurmamış çocuklar. Yaşı ne olursa olsun kendi çalışmalarından dolayı aylık gelir almayan evlenmemiş olan kız çocukları ve malul durumdaki çocuklar,

-Geçimi sigortalı tarafından sağlanan ana ve baba ,

SSGSSK nunu deÄŸiÅŸtiren kanunla;

*Dul eÅŸ,

* bu Kanun kapsamında veya yabancı bir ülke mevzuatı kapsamında (ceza ve tutuk evi atölyelerinde çalışanlar,Mesleki EÄŸitim Kanununa göre çalışan aday çırak,çırak ve öğrenciler  ile ıŞKUR tarafından düzenlenen mesleki eÄŸitim kurslarına katılanlar hariç olmak üzere) çalışmayan veya kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık baÄŸlanmamış çocuklardan;

-18 yaşını, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim yapması halinde 25 yaşını doldurmayanlar,

 -Kurum SaÄŸlık Kurulu kararı ile çalışma gücünü en az % 60 oranında yitirip malûl olduÄŸu anlaşılanlar,

 -YaÅŸları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boÅŸanan veya dul kalan kızlar,

 * Hak sahibi eÅŸ ve çocuklardan artan hisse bulunması halinde, her türlü kazanç ve irattan elde etmiÅŸ olduÄŸu gelirinin asgari ücretin net tutarından daha az olması ve diÄŸer çocuklarından hak kazanılan gelir ve aylıklar hariç olmak üzere gelir ve/veya aylık baÄŸlanmamış olması ÅŸartıyla ana ve babası, babanın 65 yaşın üstünde olması halinde  artan hisseye bakılmaksızın yukarıdaki ÅŸartlarla toplam % 25 oranında aylık baÄŸlanır.

DUL EÅž AYLIÄžI VE EVLÄ°LÄ°K YARDIMI

Mevcut mevzuata göre;

*çalışan, aylık ve gelir alan çocuksuz dul eÅŸe sigortalının aylığının %75’i oranında aylık baÄŸlanmaktadır.

*Yetim kız çocuklarına evlendiklerinde  yetim aylıklarının 24 katı tutarında evlilik yardımı ödenmektedir. 

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

-çalışan veya gelir ve aylık alan çocuksuz dul eÅŸe ( Karı veya kocaya ) baÄŸlanacak ölüm aylığın oranı, ölen sigortalının aylığının  %50’si olarak belirlenmiÅŸtir.

-Yetim kız çocuklarına ödeneçek evlilik yardımının tutarı ise tekrar yetim aylığının 24 katına yükseltilmiş, ançak tasarıda dul eşlerede verilmesi ön görülen evlenme yardımı maddeden çıkartılmıştır.

AYLIK VE GELÄ°RLERÄ°N BÄ°RLEÅžMESÄ°

 Uzun vadeli sigorta kollarından;

1) Hem malûllük hem de yaşlılık aylığına hak kazanan sigortalıya, bu aylıklardan yüksek olanı, aylıklar eşitse yalnız yaşlılık aylığı,

2) Malûllük veya yaşlılık aylığı ile birlikte, ölen eşinden dolayı da aylığa hak kazanan sigortalıya her iki aylığı,

3) Ana ve babasından ayrı ayrı aylığa hak kazanan çocuklara, yüksek olan aylığın tamamı, az olan aylığın yarısı,

4) Birden fazla çocuğundan aylığa hak kazanan ana ve babaya en fazla ödemeye imkân veren ilk iki dosyadan yüksek olan aylığın tamamı, düşük olan aylığın yarısı,

5) Hem eşinden, hem de ana ve/veya babasından ölüm aylığına hak kazananlara, tercihine göre eşinden ya da ana ve/veya babasından bağlanacak aylığı,

6) Bu Kanuna göre vazife malûllüğü aylığı almakta iken, tekrar sigortalı olanlardan hem vazife malûllüğüne hem de malûllük aylığına hak kazananlara bu aylıklardan yüksek olanı, aylıkları eşitse yalnızca vazife malûllüğü aylığı, bunlardan hem vazife malûllüğü hem de yaşlılık aylığına hak kazananlara, bu aylıkların her ikisi,

7) Evliliğin ölüm nedeniyle sona ermesi durumunda sonraki eşinden de aylığa hak kazananlara tercih ettiği aylığı,

Bağlanır

Kısa vadeli sigorta kollarından;

1) Sürekli iş göremezlik geliriyle birlikte ölen eşinden dolayı da gelire hak kazanan eşe her iki geliri,

2) Ana ve babadan ayrı ayrı gelire hak kazananlara, yüksek olan gelirin tamamı, az olanın yarısı,

3) Birden fazla çocuğundan gelire hak kazanan ana ve babaya, en fazla ödemeye imkân veren ilk iki dosyadan yüksek olan gelirin tamamı, düşük olan gelirin yarısı,

4) Hem eşinden, hem de ana ve/veya babasından ölüm gelirine hak kazananlara, tercihine göre eşinden ya da ana ve/veya babasından bağlanacak geliri,

5) Evliliğin ölüm nedeniyle sona ermesi durumunda sonraki eşinden de gelire hak kazananlara tercih ettiği geliri,

Bağlanır.

Malûllük, yaşlılık, ölüm sigortaları ve vazife malûllüğü ile iş kazası ve meslek hastalığı sigortasından hak kazanılan aylık ve gelirler birleşirse, sigortalıya veya hak sahibine bu aylık veya gelirlerden yüksek olanın tamamı, az olanın yarısı, eşitliği halinde ise iş kazası ve meslek hastalığından bağlanan gelirin tümü, malûllük, vazife malûllüğü veya yaşlılık aylığının yarısı bağlanır.

Mevcut mevzuata(Sosyal Sigortalar Kanununa)  göre;

Halen uygulanmakta  olan süt emzirme yardımı  bir defa için 50 YTL  ve cenaze yardımı tutarı ise  242 YTL dir.

Ançak  Sosyal Sigortalar ve Genel SaÄŸlık Sigortası Kanunu  ile süt emzirme  yardımının tutarı  asgari ücretin 1/3’ü olarak  altı ay süre ile ödenmesi (1212YTL), cenaze yardımının ise asgari ücretin 3 katı tutarında ( 1824 YTL ) ödenmesi öngörülmüştür.

SSGSSK’nu degiÅŸtiren Kanunla;

Emzirme ve cenaze yardımının tutarlarının kurum taraından belirlenerek bakan tarafından onaylanması ön görülmüştür.

Mevcut mevzuata göre;

-Diğer sosyal güvenlik kuruluşlarından gelir aylık almayan ve çalışmayan eş

-18 yaşını doldurmamış çocuklar, 18 yaşını doldurmuÅŸ olmakla birlikte orta öğrenimde okuyan 20, yüksek okulda okuyan 25 yaşına kadar ki çocuklar,  yaşına bakılmaksızın evlenmemiÅŸ olan,çalışmayan ve sosyal güvenlik kurumlarından gelir ve aylık almayan kız çocukları ile malül çocuklar,

-Geçimi sigortalı tarafından sağlanan ana ve baba bakmakla yükümlü kişi sayılmıştır.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

-sigortalı sayılmayan, isteğe bağlı sigortaya devam etmeyen, gelir ve aylık almayan eş,

-18 yaşını doldurmamış çocuklar,

 -18 yaşını doldurmuÅŸ olmakla birlikte orta öğrenimde okuyan 20, yüksek okulda okuyan 25 yaşına kadar ki çocuklar ile evlenmemiÅŸ malül çocuklar,

(18 yaşını dolduran okumayan kız çocukları ise  hak sahipliÄŸiniden çıkartılmıştır.

18 yaşını doldurmuÅŸ çocuklar genel saÄŸlık sigortası primini  kendileri ödeyeçektir.Çalışmıyor ve yoksulsalar primlerini devlet ödeyecektir)

-halen 18 yaşını doldurmuş olmakla birlikte sağlık yardımlarından yararlanan kız çocuklarının durumlarında değişiklik olana kadar bu hakları devam edecektir.

- kurumca belirlenen kriterlere görre  geciminin  sigortalı tarafından saÄŸlandığı tespit edeilen ana ve baba, bakmakla yükümlü kiÅŸi sayılmışlardır.

Mevcut mevzuata göre;

-Sigortalıların emeklilerin ve bunların hak sahibi durumundaki aile fertlerinin, dul ve yetimlerin yararlanacakları saÄŸlık hizmetlerinin süresi, miktarı ise  kanunla belirlenmiÅŸtir.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren kanunla;

-Sigortalılar ile emekli dul ve yetimlerin yararlanacakları sağlık hizmetlerine ilişkin tedavi yöntemleri, ilaç ve tıbbi malzemelerin miktar ve sürelerinin belirlenme yetkisi ise Kurum Yönetimine bırakılmıştır.

KATILIM PAYI

Mevcut mevzuata göre;

Sigortalıların ayaktan tedaviler için ilk baÅŸvurularında 1 YTL   ödemeleri ön görülmektedir.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

-Ayaktan tedaviler için alınacak katılım payının miktarı 2 YTL olarak belirlenmiştir.

-Bu miktarın her yıl Maliye bakanlığınca belirleneçek yeniden değerlendirme oranı kadar artırılması ön görülmüştür

 -Hastanın sevk durumuna göre  bu miktarı 10 YTL kadar artırma veya hiç almama   yetkisi kuruma bırakılmıştır.

Mevcut mevzuata göre,

 Ä±laçlar ve Herhangi bir yaÅŸ sınırı aranmaksızın diÅŸ protezleri  dahil protez, ortez, tıbbi araç ve geraç ler sigortalı hastalara verilmektedir.

Sigortalılardan %20, emekli dul ve yetimlerden %10 oranlarında katılım payı alınmaktadır.

Protez ve araç gereçler için sigortalılardan ve hak sahibi aile fertlerinden alınaçak katılım payının miktarı asgeri üçretin  birbuçuk katından, emekliler ile bunların hak sahibi durumundaki aile fertlerinden ve  dul ve yetilmerden alınaçak katılım payının miktarı ise asgari üçretten fazla olamaz.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

 -Tasarı ile diÅŸ protezlerine  uygulanması ön görülen yaÅŸ sınırı kaldırılmıştır.

-Sigortalılara, emeklilere, bunların hak sahibi durumundaki aile fertlerine, dul ve yetimlere %10 ila %20 oranında katılıp payı alınarak ilaç, protez, ortez, tıbbi araç ve gereç verilmesi ön görülmüştür.

Alınacak katılım payının miktarı kurumca belirleneçektir.

- ış kazaları ve meslek hastalıklarından, SaÄŸlık Kurulu Raporuyla belgelenmek ÅŸartı ile kronik hastalıklar için verileçek ilaçlar, hayati öneme haiz protez, ortez, tıbbi araç ve gereçlerden, organ nakillerinden  katılım payı alınmayacaktır.

 Mevcut mevzuata göre;

Sosyal Sigortalar Kanunu’nda deÄŸiÅŸiklik yapılmadan önce kurumla anlaÅŸmalı saÄŸlık tesislerinin sigortalı hastalardan fark ücret almaları suç niteliÄŸinde sayılırken, sosyal sigortalar kanununda yapılan deÄŸiÅŸiklikle kurumla anlaÅŸmalı saÄŸlık tesislerinin sigortalı hastalardan fark alabilme imkanı saÄŸlanmıştır.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

- Çalışanlar, emekliler bunların hak sahibi durumundaki aile fertleri ile  dul ve yetimler, özel hastanelerden yararlandıklarında   aldıkları saÄŸlık hizmetleri bedelinin bir katına kadar olmak üzere, BK'nca belirlenecek tavanı aÅŸmamak üzere kurumca belirleneçek miktardaki  fark ücreti kendileri ödeyeçektir.

- Alınaçak fark üçretin tavanını   Bakanlar Kurulu belirleyeçektir.

- Kamu ya da özel saÄŸlık hizmeti sunucuları, öğretim üyeleri tarafından sunulan saÄŸlık hizmetlerinin  bedeli  ile otelcilik hizmetinden doÄŸan ücret farklarını hastaların kendileri ödeyecektir.

- Kurumca  belirlenen tedavi yöntemleri dışındaki altarnatif tedavi yöntemleri ile tedavi olan hastalar bu tedavi yöntemi için belirlenen fiyatın  üç katı tutarındaki ücreti kendileri  ödeyecektir.

Mevcut mevzuata göre;

İş akdi feshedilen sigortalılardan, işten ayrıldıkları tarihten önceki yıl içerisinde 120 gün prim ödemiş olanların, sigortalılık niteliklerinin sona erdiği tarihten itibaren kendilerinin ve hak sahibi durumundaki aile fertlerinin altı ay süreyle tedavi hizmetlerinden yararlanmaları mümkün olmaktadır.

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

 -Ä°ÅŸ akdi sona erdiÄŸi tarihten önceki yıl içinde 90 gün zorunlu sigortalı olanların, iÅŸten ayrıldıkları tarihten itibaren 90 gün süre ile kendilerinin ve hak sahibi durumundaki aile fertlerinin saÄŸlık yardımlarından yararlanmaları öngörülmüştür.

-Kamuda çalışan mevsimlik işçilerin işleri gereği hizmet akitlerinin askıda olup çalışmadıkları sürece genel sağlık sigortası primlerinin işverenlerince ödemesi kabul edilmiştir.

-Özel sektörde çalışan mevsimlik işçilerin hizmet akitleri askıda olduğu sürece, önçeki bir yıl içinde 30 gün genel sağlık sigortası primi ödemiş olmaları kayıdı ile sağlık yardımlarından yararlanacaklardır.

Mevcut mevzuata göre;

*Kamu iş yerlerinde çalışan sigortalıların, 6772 sayılı kanun gereği aldıkları ikramiyelerden ve prime esas kazancını aşan ödemelerinden prim kesilmemektedir.

*SSGSSK ile ay içinde yapılan ödemelerden prime esas kazancın üst sınırını aÅŸan miktarların takip eden 12 ay süre ile prime tabi tutulması ön görülmüştür.  

SSGSSK’nu deÄŸiÅŸtiren Kanunla;

-Ay içinde yapılan ilave ödemelerden  (prim, ikramiye v.b) prime esas kazancın üst sınırını aÅŸan kısmlardan  iki ay süre  ile prim kesilecektir.

-6772 sayılı kanunla ödenen ikramiyelerde  prime tabi tutulacaktır.

SERTİFİKA TÖRENİNDEN GÖRÜNTÜLER